Weet u wat een wanmolen is ?
Weet u waarvoor een molbord gebruikt wordt ?
Weet u nog hoe een baskuul eruit ziet ? En wist u dat 'Porsche'
destijds niet alleen sportwagens, maar ook landbouwtractoren
fabriceerde ?
Na een bezoek aan het Agrarisch Museum van Jaak Vannevel in de Maldegemse
deelgemeente Donk, vlakbij de grens met West-Vlaanderen, zult u het
landbouwleven uit (over-)grootvaders tijd een stuk beter leren kennen.
Honderden stukken landbouwalaam en werktuigen getuigen van een rijk
agrarisch verleden, en bij elk ervan hoort een eigen verhaal.
Het Agrarisch Museum is ook het startpunt van een 40 kilometer lange
Plattelandsroute langs rustige, landelijke wegen in het Maldegemse.
De route is voorzien van goed gestoffeerde informatieborden over uiteenlopende,
voornamelijk agrarische thema's.
Initiatiefnemer Jaak Vannevel is al heel wat jaren fervent verzamelaar van
alles wat met landbouw te maken heeft. Het begon met stukken alaam van
zijn ouders en grootouders, maar groeide snel uit tot een verzameltocht in
Oost- en West-Vlaanderen. Zowat alle werktuigen, die landbouwers ooit in onze
streek op het land gebruikten, heeft Vannevel in zijn collectie.
Meer nog van de meeste, heeft hij zelfs meerdere exemplaren in zijn
museumschuren staan. En wanneer we het over tractoren hebben, dan zijn
we er niet met 30 stuks !
Bovendien maakt Jaak er een erezaak van om al het alaam in piekfijne staat te
brengen en sommige van de tractoren, die er een tijdje geleden nog schabouwelijk
bijstonden, zijn nu echte pareltjes geworden. De meeste zijn bovendien
volledig rijklaar en kwam u misschien al eens tegen in één of andere landbouwstoet
of tentoonstelling in het Meetjesland.
Het Agrarisch Museum bestaat eigenlijk uit 3 grote delen. In de 1ste museumzaal
belandt de bezoeker in een oude houten wagenmakerij. Het gaat om een
gedetailleerde reconstructie van de wagenmakerij van de Maldegemse familie
Henneman uit de Westeindestraat in het begin van de vorige eeuw. De smidse
werd heropgebouwd, blaasgalg en aambeeld incluis. De bezoeker stelt er met
eigen ogen vast, hoe een gewone boerenkar of een sjieke sjees tot stand kwam.
Er staan modules van vroeger en enkele onafgewerkte.
Het 2de deel van het Agrarisch Museum is veruit het grootste: in een enorme schuur
staan honderden stuks landbouwmateriaal uitgestald volgens het werk of het gewas
waarvoor ze destijds werden gebruikt.
Het arsenaal gaat van gewoon klein handgerief t.e.m. alle werktuigen, die
door één of meerdere paarden moesten worden voortgesleurd. Werktuigen voor
de grondbewerking, het zaaien, het bemesten, het wieden en het oogsten: ze
staan er in volle glorie en na een lange carrière op het veld of in de tuin.
Het aanbod is werkelijk teveel om op te noemen: aardappelplanters, houten en
ijzeren eggen, aalkarren, wanmolens (die het kaf van het koren scheiden),
trieer-, zaai-, maai- en dorsmachines, strosnijders, baskuuls, en molborden
(een platte schop, getrokken door een paard, voor het vereffenen van de
grond).
Maar ook handwerktuigen zijn er in overvloed: vlegels, zeisen, graanmolentjes,
sikkels. Dikken, houwelen, zagen, slijpstenen, ... Het geheel wordt
afgerond met gerief dat op geen enkele boerderij ontbrak: klompen, tenen manden,
ijzeren kuipen, halsters, emmers, zelfs de klassieke bolletjeszakdoeken ontbreken
er niet. In het 3de deel van dit museum komt de bezoeker als het ware in een
toonzaal van tractoren: meer dan 30 landbouw-oldtimers staan er te pronken.
We zien de meest uiteenlopende merken en verschillende cilindergroottes, maar
allemaal zitten ze onder de verzorgende handen van verzamelaar Jaak.
Onze bron: met dank aan de auteur van de tekst hierboven, de Heer Marc Van Hulle van
Uitgeverij Taptoe, ook voor zijn toelating om dit document hier over te nemen.
Het Smoefelbeekhoeve Museum is open voor groepen op aanvraag maar de tweede
zondag van september is steeds een grote feestdag voor Donk en dan houdt het
Smoefelbeekhoeve
Museum opendeurdag. De oude traktoren worden dan weer eens tewerk gesteld,
er wordt tarwe gedorsen en gemalen. Een blokwagenwiel krijgt weer een nieuwe
band, een paard vier nieuwe ijzers enz. En er zijn ritjes rond het museum...
met een Porche (traktor) dan wel.
Meer foto's van het Smoefelbeekhoeve Museum
Onze mini-foto's van Smoefelbeek samen op één blad.
Terug naar onze tekst over Smoefelbeek
Our text about Donk (in English)